ဂ်ပန္စာေပ အဦးအစ(အပိုင္း ၁)

ဂ်ပန္ေခတ္ စာေပအေၾကာင္းကိုေျပာလွ်င္ ဂ်ပန္သမိုင္းေၾကာင္းတို႔ကို ခ်န္လွပ္ထား၍မရ... ဂ်ပန္တို႔ကား ေခတ္/စနစ္/ယဥ္ေက်းမႈ အရာအားလံုးတြင္ ဒ႑ာရီမ်ားကသာ ေရွ႕မွျမင္သာထင္ရွားဦးေဆာင္ေနသည္။ တကယ့္ျဖစ္ရပ္မ်ားကို ဒ႑ာရီလာျဖစ္ရပ္မ်ားက ေနာက္ေႏွာင္းလူတို႔ ဒြိဟပြားဖြယ္ ဖံုးလႊမ္းေနတတ္သည္။

ခရစ္ ၇၂၁ တြင္ ယာဆုမာေရာ(Yasumaro) က တ႐ုတ္အကၡရာျဖင့္ေရးေသာ  ေကာဂ်ိကိ(Kojiki) က်မ္းေပၚထြက္ခဲ့သည္ဆို၏။ ထိုက်မ္းမွ သမိုင္းဦးေခတ္တြင္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံႏွင့္ ဂ်ပန္လူမ်ိဳး ေပၚေပါက္လာပံုကိုသိရသည္။ ဒ႑ာရီဆန္ဆန္ပင္ျဖစ္သည္။

ကမာၻဦး၌ အိဇာနာဂီႏွင့္ အိဇာနာမီ နတ္ေမာင္ႏွမတို႔ ရွိၾကေလသည္။နတ္တို႔၏သနင္း ေနနတ္မင္းက ထိုေမာင္ႏွမကို ဂ်ပန္ႏိုင္ငံေတာ္ ထူေထာင္ေစဟု အမိန္႔ေတာ္မွတ္ခဲ့ေသာဟူ၏။ ထိုအခါ နတ္ေမာင္ႏွမတို႕က ရတနာလွံကို သမုဒၵရာေရထဲႏွစ္၍ ေကာင္းကင္သို႔ေထာင္ၿပီး ေနနတ္မင္းအား အ႐ိုအေသျပဳ၏။ လွံမွက်ေသာ ေရစက္ေပါင္း(၄၂၂၃) စက္မွ ဂ်ပန္ကြ်န္းေပါင္း ၄၂၂၃ ကြ်န္းေပၚထြန္းလာသည္ဟု ထိုက်မ္းက ျပဆိုသည္။ ထို႔ေနာက္ နတ္ေမာင္ႏွမတို႔ အိမ္ရာထူေထာင္ၾကေသာအခါ အိဇာနာဂီ နတ္ေယာက္က်ား၏ လက္၀ဲမ်က္လံုးမွ ရာဆု အမည္ရွိေသာ နတ္သမီးကိုဖြုားျမင္သည္။ ပထမဆံုး ဂ်ပန္ဧကရာဇ္ ဂ်င္မူ(Emperor Jimmu) သည္ ထိုနတ္သမီးမွ ဆင္းသက္လာသူဟုဆို၏။ထို႔ေၾကာင့္ ဂ်ပန္တို႔သည္ ေနနတ္ႏြယ္ဟု အစြဲျပဳေခၚတြင္ၾကေလသည္။

ဂ်ပန္စာေပဆိုင္ရာ သုေတသီတို႔က ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ၏ စာေပသမိုင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ .....ေရွးေဟာင္းေခတ္၊ ေရွးဂႏၳ၀င္ေခတ္၊ အလယ္ေခတ္၊ မေရွးမေႏွာင္းေခတ္၊ ေခတ္သစ္ ဟု ပိုင္းျခားၾကသည္။
 

၁။ နာရာေခတ္( Nara Period ) မတိုင္မီကာလကို ေရွးေဟာင္းေခတ္၊
၂။ နာရာေခတ္ႏွင့္ ေဟအိယန္ေခတ္ ( Heian Period ) ႏွစ္ေခတ္ေပါင္းကို ေရွးဂႏၳ၀င္ေခတ္၊
၃။ ကမာကူရ ႏွင့္ မူေရာမာခ်ိေခတ္ (Kamakura and Muromachi Periods)ႏွစ္ေခတ္ေပါင္းကို အလယ္ေခတ္၊
၄။ ေယဒိုေခတ္( Edo Period ) ကို မေရွးမေႏွာင္းေခတ္၊
၅။ ေမအိဂ်ီ ဘုရင့္ေခတ္( Meiji Era ) မွ ဟိ႐ိုအိတို ဘုရင့္ေခတ္( ံHerohito Era) ထိကို ေခတ္သစ္ဟု ခြဲျခားျပခဲ့သည္။

ဂ်ပန္တို႔၏ စာေရးျခင္းအတတ္ကို တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွ ရသည္ဟု အဆိုရွိသည္။ ကိုရီးယားတို႔က သယ္လာေပးသည္ဟု မွတ္တမ္းအခ်ိဳ႕တြင္ေတြ႕ရသည္။ ဂ်ပန္ဒ႑ာရီမ်ားအရ ဘီစီ(၃၀၀)အတြင္းက တ႐ုတ္လုင္ငယ္ သံုးရာႏွင့္ တ႐ုတ္လံုမငယ္ သံုးရာတို႔သည္ ဖူဂ်ီယာမေတာင္ရိပ္ကိုခို၍ အာယုစြမ္းအင္ေဆးကို မွီ၀ဲရန္အလို႔ငွာ ဂ်ပန္ကြ်န္းသို႔ ေရာက္လာၾကသည္။ ထုိေနရာ၌ပင္ သက္ဆံုးတိုင္ ေနထိုင္သြားၾကေသာဟူ၏။ ဤကား တ႐ုတ္ႏွင့္ ဂ်ပန္တို႔ ဆက္စပ္ပံု ဒ႑ာရီသက္သက္သာျဖစ္ပါသည္။

မွတ္တမ္းမ်ားအရ ခရစ္ကိုးရာစုႏွစ္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံသန္းေခါင္စာရင္းတြင္ တ႐ုတ္ႏွင့္ ကိုရီးယားလူဦးေရမွာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံစုစုေပါင္းလူဦးေရ၏ ၃၁% ရွိေၾကာင္းေတြ႕ရသည္။ ဂ်ပန္၊ တ႐ုတ္၊ ကိုရီးယားတို႔ ကူးလူးဆက္ဆံမႈရွိခဲ့ေၾကာင္း အေထာက္အထားျဖစ္သည္။

သကၠရာဇ္ (၃၈၄) ခုႏွစ္တြင္ ကိုရီးယားလူမ်ိဳး သံတမန္ အာခ်ိကီ(Achiki) က ကြန္ျဖဴးရွပ္၏ ဂႏၳ၀င္ၾကမ္းတို႔ကို ဂ်ပန္ဘုရင္အား ဆက္သသည္။ ထိုက်မ္းတို႔ကိုေလ့လာရန္ ဂ်ပန္ဘုရင္က တ႐ုတ္သုခမိန္ ၀နိ(Wani) ကို ပင့္ဖိတ္ရသည္။ ထိုသုခမိန္ထံမွ တ႐ုတ္စာတို႔ကို ဂ်ပန္ဘုရင္ႏွင့္တကြ မွဴးမတ္တို႔က ေလ့လာသင္ယူခဲ့ၾကသည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ တ႐ုတ္စာလံုးမ်ားကို ဂ်ပန္တို႔က အၿပီးအပိုင္ ယူငင္ေမြးစားခဲ့ၾကသည္။ စာလံုးပံုစံကိုသာ ယူခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။ အသံကား ကိုယ္ပိုင္အသံျဖင့္သာ ဖတ္သည္။ ဥပမာ ... တ႐ုတ္စာလံုး “ရင္” ကိုယူ၍ ဂ်ပန္တို႕က “ဟိေတာ” ဟု အသံထြက္သည္။

ဂ်ပန္တို႕၏ မူရင္းအသံမွာ (၄၇) သံရွိသည္။ ထို(၄၇) သံအတြက္ တ႐ုတ္စာလံုးပံုစံ ၄၇ လံုးကိုယူ၍ စာေရးျခင္းစနစ္ စတင္သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ “ဟိရဂန” ဟုေခၚေသာ ဂ်ပန္စာေရးနည္းစနစ္ ေပၚေပါက္လာခဲ့သည္။ ထို ဟိရဂန စနစ္ျဖင့္ စာေရးသည့္အခါ အသံအခ်ိတ္အဆက္၊ အတြဲအစပ္ အလြန္ခက္ေလသည္။ ကိုးရာစုႏွစ္ နာရာေခတ္သို႔ ေရာက္သည့္အခါ ေနာက္ထပ္အကၡရာ ၄၇ လံုးကို ဂ်ပန္တို႔က ကိုယ္တိုင္တီထြင္ခဲ့သည္။ “ကတကန”စနစ္ဟုေခၚတြင္ခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ဟိရဂနႏွင့္ ကတဂန တို႔ တြဲဖက္လိုက္သည့္အခါ အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႕ေသာ ဂ်ပန္စာေရးနည္းစနစ္ စတင္ေပၚေပါက္လာပါေတာ့သည္။

ဂ်ပန္စာေရးနည္းစနစ္ ေပၚေပါက္လာပံုႏွင့္ ပတ္သက္၍ သုေတသီတို႔ပင္လွ်င္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ၀ိ၀ါဒကြဲခဲ့ၾက၏။ မည္သို႔ပင္ယူဆၾကသည္ျဖစ္ေစ ဂ်ပန္စာေပ စတင္ေပၚေပါက္လာေသာေခတ္ကို နာရာေခတ္ဟု တရား၀င္ အတည္ျပဳထားခဲ့ၾကပါသည္။   

 

 

မွီျငမ္း။      ။ ဆရာေမာင္ထင္၏ ကမာၻ႕စာေပအညႊန္း
                Donald Keene...Anthology of Japanese Literature
                Lu Hsun...Old Tales Retold

ဆက္ပါဦးမယ္ခင္ဗ်ာ...
 

 

ေလးစားစြာျဖင့္ 
ကိုၾကည္ႏိုင္